0.0/5 овоз (0 овозҳо)

КАТЕГОРИЯҲОИ ТАРЗ ВА САБАБИЯТ ДАР ЗАБОНҲОИ АНГЛИСӢ ВА ТОҶИКӢ: ТАФОВУТ ВА ШАБОҲАТҲОИ ФУНКСИОНАЛӢ

Муаллиф (он)

Хамидова М.Н.

Чакидаи мақола

Категорияҳои тарз ва сабабият, муносибатҳои байниҳамдигарӣ ва хусусиятҳои асосии онҳо дар асоси маводи забонҳои англисӣ ва тоҷикӣ баррасӣ мешаванд. Таваҷҷуҳи махсус ба фарқҳои типологӣ дар ифодаи сабабият ва тарз равона карда мешавад: дар забони англисӣ сабабият бештар тавассути сохторҳои аналитикӣ, ки феълҳои make, have, let, andget-ро дар бар мегиранд, ифода мегардад, дар забони тоҷикӣ бошад он бо роҳи морфологӣ тавассути пасванди –он/-ён (хобондан) баён мешавад. Таҳлил нишон дод, ки сабабият тақсимоти нақшҳоро байни иштирокдорони амал тағйир медиҳад ва субъекти нав - мусаббибро - муаррифӣ мекунад ва бо ин васила бо вазифаҳои тарз пайваст мешавад. Қонунияти таъсири мутақобилаи байни ин категорияҳо ошкор ва таъсири онҳо ба сохтори синтаксисии ҷумлаҳо нишон дода шудааст, ки фаҳмиши моро дар бораи муносибатҳои сабабу натиҷа дар забонҳои англисӣ ва тоҷикӣ васеъ мекунад.

Калидвожаҳо

категорияи тарз; категорияи сабабият; сохторҳои аналитикӣ; фарқҳои типологӣ; воситаҳои морфологӣ; воситаҳои синтаксисӣ; субъект-мусаббиб; муносибатҳои сабабу натиҷа

Пайнавишт

1. Беляева, М.А. Грамматика английского языка [Текст] / М.А. Беляева. –Москва: Изд. литературы на иностранных языках, 1959. – 340 с.

2. Блох М. Я. Теоретическая грамматика английского языка. – Москва: Высшая школа, 2000. – 381 с.

3. Бондарко A.B. Грамматическая категория и контекст. – Ленинград: Наука, 1971. – 113 c.

4. Винокурова, А.А. Пассивные конструкции в современном английском языке [Текст]: автореф. дис. канд. филол. наук: 10.02.04. / А.А. Винокурова. – Москва, 1973. – 31 с.

5. Гухман, М.М. Развитие залоговых противопоставлений в германских языках [Текст] / М.М. Гухман. – Москва, 1964. – 242 с.

6. Жигадло, В.Н., Иванова И.П., Иофик Л.Л. Современный английский язык [Текст]. – Москва: Изд. литературы на иностранных языках, 1956. –350 с.

7. Ильиш, Б.А. Современный английский язык [Текст] / Б.А. Ильиш. Изд. 2. – Москва: Изд. литературы на иностранных языках, 1948. – 348 с.

8. Кобрина Н.А., Корнеева Е.А. Грамматика английского языка. Морфология. Синтаксис. – Санкт-Петербург: Союз, 1999. – 496 с.

9. Лихачёва, И.К. Проблема отграниченной формы страдательного залога от составного сказуемого, выраженного сочетанием глагола to be+ причастие II в современном английском языке [Текст]: автореф. дис. канд. филол. наук: 10.02.04. / И.К. Лихачёва. – Ленинград, 1955. – 16 с.

10. Масумӣ, Н. Асарҳои мунтахаб [Матн] / Н. Масумӣ, ҷ. II. – Душанбе: Ирфон, 1980. – 350 с.

11.Розенфельд А.З. Глагол // Очерки по грамматике современного таджикского языка. – Сталинабад: Изд-во АН ТаджССР. – 1954. – 79 с.

12.Смирницкий А.И. Очерки по сопоставительной грамматике русского и английского языков. – Москва: Высшая школа, 1975. – 380 с.

13.Усмонов, К. Морфологияи муқоисавии забонҳои англисӣ ва тоҷикӣ [Матн] / К. Усмонов. – Хуҷанд: Нури маърифат, 2016. – 214 с.

14.Якобсон, Р. Шифтеры, глагольные категории и русский глагол / Р. Якобсон // Принципы типологического анализа языков различного строя. – Москва, 1972. – С. 98–112.

15.Poustma, H.A. Grammar of Late Modern English [Text] / H.A. Poustma. Part II. -Groningen, 1926. – 384p.

16.Sweet, H. A New English Grammar Logical and Historical. P.I [Text] / H. Sweet. -Oxford: Cearendon Press, 1892 –418p.

Художественная литература:

17. Айнӣ, С. Қаҳрамони халқи тоҷик Темурмалик. Исёни Муқаннаъ. Тарҷума ба забони англисӣ ва сарсухани профессор Абдусалом Мамадназаров. – Душанбе: ЭР-граф, 2022. – 156 с.

18.Каррол Л.Алиса дар олами аҷоибот. Алиса дар Оиназамин (Барои бачаҳои синни хурди мактабӣ). –Душанбе: Маориф, 1985. – 146 с.

19.Стивенсон Р.С. Ҷазираи ҷавоҳирот. – Душанбе: Адабиёти бачагона, 2022. – 240 саҳ.

20.Ҳемингвей Э. Пирамард ва баҳр/HemingwayE. The Old Man and the Sea. / The Book translated by US Government. American Embassy, Dushanbe, National Library of Tajikistan./ t.me/kitobju

21.Ҷалил Р. Маъвои дил (Повести воқеӣ). Қисми 1.– Хуҷанд, 2003. – 431 с.

22.Carroll L. Alice’s Adventures in Wonderland. Wikisorce, 1897, www.fedbooks.comTwain M. The adventure ofTom Sawyer/. Hartford 1876. - 106

23.Doyle A.C. The Adventures of Sherlock Holmes. EBooks visit Web site at [Electronic resource]. – Access mode: http://sherlock-holm.es

24.Stevenson R.L. Treasure Ireland. Ebook was downloaded from Web site at [Electronic resource]. – Access mode: Schatzinsel_E.pdf

25.Twain, M. The Adventures of Tom Sawyer / M. Twain. – Hartford: American Publishing Company, 1876. – 275 p.